» Bê tông dầm sàn là kết cấu chịu lực phương ngang quan trọng bậc nhất của mọi công trình. Tuy nhiên, tại Việt Nam với đặc thù khí hậu nhiệt đới, việc thi công hạng mục này thường đối mặt với rủi ro lớn: nứt nẻ do co ngót nhiệt và mất nước cục bộ.
Bài viết dưới đây sẽ hướng dẫn chi tiết các kỹ thuật thi công và quy trình bảo dưỡng "vàng" giúp đảm bảo chất lượng bê tông dầm sàn, hạn chế tối đa tình trạng nứt chân chim và đảm bảo tuổi thọ công trình.
Nguyên nhân cốt lõi gây nứt bê tông dầm sàn khi mới đổ
Nhiều công trình dù sử dụng xi măng và cốt liệu chuẩn nhưng sàn vẫn bị nứt ngay sau khi đông kết. Nguyên nhân chủ yếu bao gồm:
- Mất nước quá nhanh: Dưới tác động của nắng nóng và gió, nước trên bề mặt bê tông bốc hơi nhanh hơn tốc độ nhào trộn bên trong, gây ra hiện tượng co ngót dẻo và tạo ra các vết nứt nông trên bề mặt.
- Chênh lệch nhiệt độ: Phản ứng thủy hóa của xi măng sinh ra nhiệt lượng lớn. Nhiệt độ bên trong khối bê tông dầm cao hơn bề mặt bên ngoài (đang bị làm lạnh bởi gió hoặc thoát nhiệt) tạo ra ứng suất kéo gây nứt kết cấu.
- Đầm dùi sai kỹ thuật: Đầm quá lâu gây phân tầng (đá chìm xuống dưới, vữa nổi lên trên), hoặc đầm sót khiến bê tông bị rỗ tổ ong.

Kỹ thuật đổ bê tông dầm sàn tối ưu
Để khắc phục các vấn đề trên, khâu tổ chức thi công cần tuân thủ nghiêm ngặt các nguyên tắc sau:
- Lựa chọn thời điểm "Vàng": Nên ưu tiên đổ bê tông dầm sàn vào sáng sớm (trước 9h sáng) hoặc chiều mát (sau 4h chiều). Tuyệt đối tránh đổ bê tông vào giữa trưa khi nhiệt độ ngoài trời vượt quá 35°C. Nếu bắt buộc phải thi công ban ngày, cần có bạt che nắng chắn phía trên khu vực đổ.
- Kiểm soát độ sụt và tỷ lệ Nước/Xi măng (W/C): Không được tự ý thêm nước vào xe bồn bê tông thương phẩm hay máy trộn để làm bê tông "dễ chảy" hơn. Việc tăng lượng nước sẽ làm giảm cường độ và tăng đột biến tỷ lệ co ngót. Sử dụng phụ gia siêu dẻo, phụ gia kéo dài thời gian ninh kết nếu cần thi công khối lượng sàn lớn trong thời tiết nóng.
- Quy trình đổ và đầm dùi: Đổ từ xa về gần: Đổ bê tông bắt đầu từ vị trí xa nguồn cấp nhất và lùi dần về. Quy tắc đầm: Sử dụng đầm dùi cho dầm và đầm bàn cho mặt sàn. Đầm dùi phải cắm sâu xuống lớp bê tông đã đổ trước đó khoảng 5-10cm để hai lớp hòa làm một, tránh tạo mạch ngừng lạnh (cold joint). Thời gian đầm mỗi vị trí chỉ từ 10 - 15 giây cho đến khi thấy nước xi măng nổi lên bề mặt.
Quy trình bảo dưỡng bê tông dầm sàn chuẩn kỹ thuật
Bảo dưỡng là bước quyết định 50% chất lượng cuối cùng của dầm sàn. Đặc biệt trong 3 ngày đầu, bê tông cần được uống nước liên tục.
- Giai đoạn 1 (Ngay sau khi xoa mặt): Sau khi bề mặt bê tông se lại (khoảng 2-4 giờ sau khi đổ, ấn ngón tay không bị lún), tiến hành phủ ngay một lớp nilon mỏng hoặc bao bố/màng giữ ẩm. Việc này ngăn chặn hoàn toàn sự bốc hơi nước từ bên trong khối bê tông.
- Giai đoạn 2 (Trong 7 ngày tiếp theo): Tưới nước: Tưới nước dạng phun sương đều đặn lên bề mặt sàn. Trong 3 ngày đầu, tưới 3-4 lần/ngày (kể cả ban đêm nếu trời hanh khô). Các ngày sau có thể giảm xuống 2 lần/ngày. Ngâm nước (Bảo dưỡng ao): Đối với sàn mái hoặc sàn tầng có gờ bao quanh, có thể xây gờ gạch cao 5cm và bơm nước ngâm cao khoảng 2-3cm. Đây là phương pháp dưỡng hộ tốt nhất để chống nứt sàn.
- Thời gian tháo cốp pha: Không tháo dỡ cốp pha dầm sàn trước 21-28 ngày đối với xi măng thông thường. Nếu có sử dụng phụ gia đông kết nhanh, cần kiểm tra cường độ nén thực tế bằng súng bật nẩy trước khi quyết định tháo dỡ.
Thi công bê tông dầm sàn không chỉ cần vật liệu tốt (cát sạch, đá đúng tiêu chuẩn, xi măng chính hãng) mà còn đòi hỏi sự am hiểu về kỹ thuật xử lý môi trường. Chăm sóc khối bê tông đúng cách trong những ngày đầu tiên là khoản đầu tư rẻ nhất nhưng mang lại hiệu quả cao nhất để công trình luôn bền vững với thời gian.
Cem.Mart



