» Vỏ bao xi măng là loại bao bì phát sinh rất phổ biến tại công trình xây dựng, đại lý VLXD, trạm trộn bê tông và các hộ dân sửa chữa nhà cửa. Sau khi sử dụng hết xi măng, nhiều vỏ bao thường bị xem là rác thải thông thường. Tuy nhiên, nếu được thu gom và phân loại đúng cách, đây vẫn là loại bao bì có thể tái chế hoặc tái sử dụng.
Vậy trách nhiệm thu gom và tái chế vỏ bao xi măng thuộc về ai?
Vỏ bao xi măng có thể tái chế không?
Hiện nay, bao xi măng thường được sản xuất từ giấy kraft nhiều lớp, bao PP dệt hoặc bao phức hợp có lớp chống ẩm. Nếu còn khô, sạch và ít lẫn tạp chất, vỏ bao vẫn có thể được thu gom để tái chế giấy hoặc nhựa tùy từng loại vật liệu.
Ngược lại, nếu bao bị ngâm nước, dính xi măng đóng cục, bùn đất hoặc lẫn rác sinh hoạt thì việc tái chế sẽ khó khăn và chi phí xử lý cũng cao hơn.
Vì vậy, vỏ bao xi măng không nên bị xem đơn giản là “rác bỏ đi”, mà là một loại bao bì cần được quản lý phù hợp sau sử dụng.

Nhà sản xuất xi măng chịu trách nhiệm chính về tái chế
Theo cơ chế EPR (trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất), doanh nghiệp sản xuất hoặc nhập khẩu xi măng đóng bao là nhóm chịu trách nhiệm chính đối với hoạt động tái chế bao bì đưa ra thị trường.
Doanh nghiệp có thể thực hiện trách nhiệm này thông qua nhiều hình thức như:
- Tự tổ chức thu gom, tái chế
- Hợp tác với đơn vị tái chế
- Tham gia tổ chức thực hiện EPR
- Đóng góp tài chính hỗ trợ tái chế theo quy định
Tuy nhiên, việc thu gom thực tế tại công trình hay nơi phát sinh vẫn cần sự tham gia của nhiều bên khác.
Nhà thầu và người sử dụng có trách nhiệm thu gom
Tại công trình xây dựng, vỏ bao xi măng phát sinh trực tiếp từ quá trình thi công nên nhà thầu, đội thi công hoặc chủ công trình cần có trách nhiệm thu gom và xử lý đúng cách.
Một số việc cơ bản gồm:
- Không vứt bao bì ra môi trường
- Không đốt vỏ bao ngoài trời
- Thu gom riêng với rác sinh hoạt
- Giữ bao khô nếu có thể bán lại cho đơn vị thu mua
- Tập kết đúng nơi quy định tại công trường
Thực tế hiện nay, nhiều công trình vẫn để vỏ bao lẫn với đất đá, gạch vỡ hoặc bị ngâm mưa khiến khả năng tái chế gần như không còn.
Đại lý xi măng có thể tham gia làm điểm thu hồi
Dù không phải lúc nào cũng là đơn vị chịu trách nhiệm tái chế chính, nhưng đại lý và nhà phân phối là mắt xích quan trọng trong chuỗi thu hồi bao bì.
Một số đại lý hiện nay đã thực hiện:
- Thu gom vỏ bao từ khách hàng
- Kết nối với đơn vị thu mua phế liệu
- Phối hợp chương trình thu hồi bao bì với hãng xi măng
- Khuyến khích khách hàng không xả bỏ bao bì bừa bãi
Trong tương lai, các đại lý lớn hoàn toàn có thể trở thành điểm thu hồi bao bì xi măng tại địa phương.
Thu gom đúng cách sẽ giúp tăng khả năng tái chế
Đối với công trình dân dụng, nên bố trí khu vực riêng để gom vỏ bao sau sử dụng. Bao cần được giũ sạch, xếp gọn và để nơi khô ráo, tránh lẫn với bùn đất hoặc nước mưa.
Với công trình lớn, nên có quy định cụ thể về điểm tập kết bao bì, đơn vị thu gom định kỳ và phân loại rác thải xây dựng ngay từ đầu.
Việc thu gom đúng cách không chỉ giúp công trường sạch hơn mà còn giảm lượng chất thải xây dựng ra môi trường.
Trách nhiệm không thuộc riêng một bên
- Nhà sản xuất, nhập khẩu chịu trách nhiệm tái chế theo cơ chế EPR
- Nhà thầu và người sử dụng chịu trách nhiệm thu gom tại nơi phát sinh
- Đại lý có thể tham gia làm điểm thu hồi, trung chuyển
- Đơn vị tái chế chịu trách nhiệm xử lý đúng quy định
Trong bối cảnh ngành xi măng và vật liệu xây dựng đang hướng tới phát triển xanh và kinh tế tuần hoàn, việc thu gom và tái chế vỏ bao xi măng sẽ ngày càng trở thành yêu cầu quan trọng đối với doanh nghiệp và công trình xây dựng.
Cem.Mart



