Quyết định nên mua xi măng một lần hay chia theo từng đợt thi công phụ thuộc trực tiếp vào quy mô công trình, điều kiện kho bãi, tiến độ đổ bê tông và chính sách chiết khấu của đại lý, thay vì áp dụng một công thức cố định cho mọi trường hợp.
Trong công tác quản lý vật tư xây dựng, việc lập kế hoạch mua xi măng đòi hỏi chủ nhà, nhà thầu và bộ phận thu mua phải cân bằng giữa mục tiêu tối ưu chi phí vận chuyển với rủi ro suy giảm chất lượng vật liệu khi lưu kho kéo dài.
Mua xi măng một lần hay chia đợt theo tiến độ thi công: cân đối chi phí, nhu cầu sử dụng và điều kiện bảo quản vật liệu.
Những yếu tố kỹ thuật và thương mại cần cân nhắc khi đặt hàng
Khi chuẩn bị vật tư cho công trình dân dụng hay dự án hạ tầng, người mua cần đánh giá 4 nhóm yếu tố cốt lõi để lựa chọn phương án nhập hàng phù hợp:
Thứ nhất, quy mô khối lượng và tiến độ thi công thực tế. Đối với các hạng mục sử dụng khối lượng xi măng lớn trong thời gian ngắn như đổ bê tông móng, cột, dầm, sàn, việc đặt hàng tập trung theo từng đợt thi công giúp bảo đảm tính liên tục, tránh gián đoạn mạch dừng bê tông. Ngược lại, với các hạng mục kéo dài như xây tường, trát tường hay cán nền, nhu cầu sử dụng diễn ra rải rác theo tuần.
Thứ hai, điều kiện lưu kho tại công trường. Theo tiêu chuẩn quốc gia TCVN 2682:2020 về xi măng poóc lăng, kho chứa xi măng bao phải bảo đảm khô ráo, nền cao, tường chắc chắn, cách tường ít nhất 20 cm và không xếp cao quá 10 bao. Tiêu chuẩn này cũng quy định thời gian bảo hành chất lượng xi măng là 60 ngày kể từ ngày xuất xưởng trong phạm vi áp dụng của tiêu chuẩn. Cần lưu ý mốc 60 ngày này là thời hạn bảo hành chất lượng của nhà sản xuất, không đại diện cho hạn sử dụng chung cho tất cả các chủng loại xi măng trên thị trường.
Thứ ba, điều kiện thương mại và chiết khấu khối lượng. Đặt mua xi măng với số lượng lớn trong một lần thường giúp người mua nhận được đơn giá ưu đãi hơn và tối ưu cước vận chuyển trên mỗi chuyến xe. Tuy nhiên, lợi ích về giá có thể bị triệt tiêu nếu xi măng bị ẩm vón do bảo quản không đúng cách hoặc phát sinh chi phí đền bù hư hỏng.
Thứ tư, khả năng giao hàng của đại lý và vị trí công trình. Nếu công trường nằm ở khu vực đô thị đông đúc, mặt bằng tập kết hẹp hoặc khó di chuyển xe tải trọng lớn, việc chia nhỏ đợt nhận hàng theo tiến độ từng tuần là giải pháp bắt buộc để bảo đảm an toàn và vệ sinh công trường.
Phân tích ưu nhược điểm của hai phương án mua hàng
Phương án mua xi măng một lần toàn bộ công trình:
- Ưu điểm: Tối ưu chi phí vận tải, cố định được giá mua ban đầu trước làn sóng biến động giá vật liệu, đơn giản hóa thủ tục thanh toán và bảo đảm có sẵn vật tư tại công trường.
- Nhược điểm: Áp lực mặt bằng lưu trữ lớn; rủi ro xi măng hút ẩm, giảm độ dẻo và giảm cường độ nếu tiến độ thi công bị kéo dài do thời tiết hoặc vướng mắc mặt bằng.
Phương án chia đợt mua xi măng theo tiến độ thi công:
- Ưu điểm: Xi măng đưa vào sử dụng luôn ở trạng thái tươi mới, giảm tối đa rủi ro vón cục; giảm áp lực kho bãi tại công trường; linh hoạt điều chỉnh chủng loại xi măng theo từng hạng mục.
- Nhược điểm: Chi phí vận chuyển tính trên mỗi đơn vị bao có thể cao hơn; nguy cơ chịu ảnh hưởng nếu thị trường điều chỉnh tăng giá giữa các đợt nhập hàng.
Kết nối giữa kế hoạch mua hàng và sử dụng chủng loại xi măng
Sau khi đã xác định chủng loại xi măng phù hợp cho từng hạng mục như dùng PCB40 cho kết cấu chịu lực hay PCB30 cho xây trát, người mua cần kết hợp chặt chẽ giữa kế hoạch mua hàng và quy trình kiểm tra thực tế.
Dù lựa chọn phương án nào, người mua cũng cần duy trì nguyên tắc nhập trước dùng trước trong quản lý kho. Trước khi đưa xi măng vào phối trộn, cần quan sát vỏ bao và kiểm tra độ tơi mịn của bột xi măng. Việc kết hợp hài hòa giữa kế hoạch đặt hàng theo tiến độ và đối chiếu báo giá xi măng từ các đại lý uy tín sẽ giúp bảo đảm chất lượng công trình và tối ưu hóa chi phí đầu tư.
Theo tiêu chuẩn quốc gia TCVN 2682:2020
Cem.Mart
