» Trong thi công kết cấu bê tông cốt thép, dầm và sàn là khu vực chịu lực chính, quyết định độ ổn định của toàn bộ công trình. Tuy nhiên, nhiều sự cố như nứt sàn, võng dầm, rỗ bê tông… lại không xuất phát từ vật liệu mà đến từ việc thiếu kiểm soát theo từng giai đoạn thi công.
Thay vì chỉ chú ý đến cấp phối hay mác bê tông, việc kiểm soát theo chuỗi quy trình sẽ giúp hạn chế rủi ro một cách hiệu quả hơn.
1. Giai đoạn chuẩn bị trước khi đổ bê tông
Đây là bước thường bị xem nhẹ nhưng lại ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng kết cấu.
Các điểm cần kiểm tra:
- Cốt thép: Đúng đường kính, khoảng cách, vị trí lớp bảo vệ. Không bị dính dầu, bùn hoặc rỉ nặng
- Cốp pha: Kín khít, không hở mạch. Đủ độ cứng, không cong vênh khi chịu tải
- Bề mặt nền: Làm sạch bụi, rác, nước đọng. Làm ẩm nhẹ nhưng không để đọng nước
Sai sót phổ biến:
- Cốp pha hở → mất nước xi măng → bê tông bị rỗ
- Cốt thép đặt sai vị trí → giảm khả năng chịu lực
2. Giai đoạn kiểm soát bê tông trước khi đổ
Không phải cứ bê tông đúng mác là đảm bảo chất lượng, mà còn phụ thuộc vào trạng thái thực tế.
Các yếu tố cần kiểm soát:
- Độ sụt (slump): Quá cao → bê tông loãng, dễ phân tầng. Quá thấp → khó đầm chặt
- Thời gian vận chuyển: Bê tông để lâu → bắt đầu đông kết. Không được tự ý thêm nước tại công trường
- Độ đồng nhất: Quan sát màu sắc, độ dẻo. Tránh hiện tượng tách nước, phân lớp
Trong thực tế nhiều lỗi nứt sàn sau này bắt nguồn từ việc tăng nước tại công trường để dễ thi công.
3. Giai đoạn đổ và đầm bê tông
Đây là khâu quyết định trực tiếp đến cấu trúc đặc chắc của bê tông.
Nguyên tắc quan trọng:
- Đổ bê tông theo lớp, không dồn cục bộ một vị trí
- Chiều cao rơi không quá lớn để tránh phân tầng
- Đầm dùi đúng kỹ thuật: Không đầm quá sẽ lâu làm phân tầng. Không đầm quá nhanh sẽ làm còn rỗ khí
Sai sót thường gặp:
- Bỏ sót đầm ở các vị trí góc, chân dầm
- Đầm không đều sẽ làm bê tông không đặc chắc
4. Giai đoạn hoàn thiện bề mặt sàn
Sau khi đổ xong, bề mặt sàn cần được xử lý đúng thời điểm.
Lưu ý:
- Xoa mặt khi bê tông bắt đầu se lại
- Không xoa quá sớm (gây tách nước)
- Không xoa quá muộn (bề mặt bị rỗ, khó hoàn thiện)
Một lỗi phổ biến là xoa mặt nhiều lần khi bê tông chưa ổn định sẽ làm giảm liên kết lớp bề mặt.
5. Giai đoạn bảo dưỡng bê tông
Đây là giai đoạn ảnh hưởng lớn đến cường độ lâu dài nhưng lại thường bị bỏ qua.
Nguyên tắc bảo dưỡng:
- Giữ ẩm liên tục ít nhất 7 ngày
- Che chắn nắng, gió mạnh
- Không để bề mặt khô nhanh trong 24–48 giờ đầu
Hậu quả nếu không bảo dưỡng:
- Nứt bề mặt
- Giảm cường độ bê tông
- Tăng nguy cơ thấm nước
6. Giai đoạn tháo dỡ cốp pha
Việc tháo cốp pha quá sớm là nguyên nhân gây võng và nứt kết cấu.
Cần lưu ý:
- Tháo theo đúng thời gian quy định
- Với dầm, sàn nhịp lớn cần giữ chống đỡ lâu hơn
- Không tháo đồng loạt, cần theo trình tự
Chất lượng bê tông dầm sàn không phụ thuộc vào một yếu tố đơn lẻ mà là kết quả của cả quá trình kiểm soát liên tục từ trước, trong và sau khi thi công.
Trong bối cảnh hiện nay, khi yêu cầu về độ bền công trình ngày càng cao và chi phí sửa chữa sau thi công rất lớn, việc kiểm soát theo từng giai đoạn không còn là lựa chọn mà đã trở thành yêu cầu bắt buộc.
Cem.Mart
